Jak się uczyć nowych, trudnych słów i form gramatycznych?
Lut 04

Jak się uczyć nowych, trudnych słów i form gramatycznych?

Pokażę Ci dzisiaj, jak wykorzystać metodę na pisanie zdań do nauki nowych słów i form gramatycznych. Opowiem Ci, kiedy jest przydatna, jak ją stosować, jakich efektów możesz się spodziewać. Podzielę się z Tobą również moimi doświadczeniami, kiedy ta metoda się nie sprawdza.

Jeśli zamiast czytać, wolisz posłuchać, jak opowiadam o metodzie na pisanie zdań podczas nauki nowych słów, obejrzyj nagranie z transmisji na żywo z Facebooka. Nagranie zawiera więcej treści i przykładów (bo trwa 30 minut ;)), a poniżej znajdziesz podsumowanie całego sposobu.

Wielokrotnie słyszałam od moich nauczycieli, żeby w ramach pracy domowej napisać kilka zdań z nowymi słowami. Tylko nikt nie doradził mi, jak te zdania pisać, by nowe słowa na dłużej zostały w pamięci. Dlatego metodą prób i błędów doszlifowałam ten sposób, by był bardziej efektywny i miał zastosowanie na każdym etapie naszej przygody z językiem.

Kiedy metoda na zdania jest przydatna?

Stosuj pisanie zdań jako drugi etap uczenia się nowego słowa. Co to oznacza? Masz pierwszy kontakt z nowym słowem i chcesz je zapamiętać. W pierwszej kolejności zacznij powtórkę od przepisania do zeszytu, fiszek lub nauki z aplikacją. W przypadku konstrukcji gramatycznych zacznij, np. od ćwiczeń na uzupełnianie. Jak już powtórzysz słowo innym sposobem, teraz na naszą językową scenę wkracza metoda na zdania. Warto słowo choć trochę kojarzyć, by napisanie z nim zdania przyniosło efekty (czyli szybsze zapamiętanie).

Po drugie, polecam użyć ją przede wszystkim do słów, których nauka sprawia nam trudność. Takich, których nie udaje się nam zapamiętać wcześniejszym sposobem (pod różnymi względami, np. znaczenia czy ortografii). Często jednocześnie uczymy się lub powtarzamy kilkanaście słów, jeśli nie więcej. Pisanie z każdym zdania jest bardzo wyczerpujące czasowo i dla naszej weny  twórczej. A przecież zależy nam na „dobrych” zdaniach – co to dobre zdania, o tym za chwilę. Dlatego jeśli jakieś słowo sprawia nam trudności, jest to idealny kandydat na wypróbowanie tej metody.

Ta zasada łączy się z trzecią radą, którą chcę się z Tobą podzielić. Do metody na zdania bardzo dobrze sprawdzają się słowa, które mają więcej niż jedno znaczenie lub których znaczenie nie jest dla nas do końca jasne. Na przykład w angielskim mamy 3 słowa oznaczające cel. Jednak każde z nich używamy w innym kontekście. I właśnie tutaj w zapamiętaniu pomaga nam kontekst pełnego zdania. A dzięki temu, że tworzymy zdanie sami, sprawdzamy, czy potrafimy poprawnie zastosować dane słowo w określonej sytuacji.

Jak się uczyć nowych słów z metodą na zdania?

Musisz stworzyć zdanie z nowym słowem. I teraz najważniejsze: musisz stworzyć dobre zdanie, czyli takie, przy którym nauczysz się najwięcej. Tylko jakie to jest dobre zdanie?

Przede wszystkim w Twoim zdaniu powinno znajdować się tylko 1 (słownie: jedno) nowe słowo, którego chcesz się nauczyć. Lub jedna nowa konstrukcja gramatyczna. Maksymalnie możesz spróbować z dwoma słowami, jeśli tworzysz długie zdanie złożone. Dwie nowe formy gramatyczne odradzam. Chodzi o to, żeby się w pełni skoncentrować na tym jednym słowie, a reszta zdania powinna być znana. Wtedy nasz mózg szybciej zapamiętuje.

Po drugie tworzymy zdanie, w którym z treści wynika (pośrednio lub bezpośrednio), jakie znaczenie ma nasze słowo. Powiedzmy, że uczysz się słowa „mama”. Zdanie „Ja mam mamę” jest mało pomocne, ponieważ pod „mamę” możesz podstawić jakiekolwiek inne słowo. Bardziej efektywnym zdaniem będzie „Moja mama pracuje w …(i tu podajesz realne miejsce)” lub „Moja mama lubi czytać książki” – jeśli faktycznie lubi. Wtedy to zdanie ma dla Ciebie jakiś przekaz treściowy. Nie jest tyko sztucznym tworem, bo nauczyciel kazał napisać.

Nauka nowych słów i gramatyki w jednym

Dodatkową modyfikacją metody na zdania jest tworzenie kilku zdań z tym samym słowem, ale na przykład odmienionym przez przypadki czy czasownikiem w różnych czasach (które już znamy!). Dzięki temu uczymy się nie tylko formy słownikowej, ale ćwiczymy nowe słowo w różnych kontekstach i różnych zastosowaniach. Tylko pamiętaj, żeby nie przesadzić z ilością zdań, które jednorazowo chcesz napisać. Jeśli chcesz nauczyć się nowych słów w 5 przypadkach, to wybierz ich nie więcej niż 3 – to już Ci da 15 zdań. Dla mnie to liczba zaporowa, po której jestem w stanie stworzyć tylko „Mam mamę”. A i to z trudem…

Jakich efektów możesz się spodziewać przy takiej nauce nowych słów?

Dzięki tworzeniu całych zdań sprawdzasz, czy już potrafisz umiejscowić nowe słowo lub formę gramatyczną w jej naturalnym kontekście. Czyli po prostu, czy potrafisz użyć nową wiedzę w praktyce. Co więcej, jesteś w stanie wyłapać potencjalne problemy ze zrozumienie zastosowania słowa i już na tym etapie nauki zacząć je wyeliminowywać. Lepiej teraz, niż jak się już go błędnie nauczysz, prawda?

Napisanie zdania to również pierwszy krok do aktywnego używania nowej wiedzy, najpierw w pisaniu, potem w mówieniu. A jeśli będziesz tworzyć „dobre” zdania, które na przykład faktycznie możesz kiedyś wypowiedzieć (jak to o ulubionych zajęciach Twojej mamy), masz już gotowe „półprodukty” do tworzenia własnej wypowiedzi. Co to są półprodukty w nauce mówienia w języku obcym możesz przeczytać tutaj. I to nie byle jakie, ale już zawierające nową wiedzę, którą właśnie zdobywasz.

Kolejną zaletą pisania zdań jest ćwiczenie ortografii, zarówno nowego słowa jak i „starych”, które przy okazji powtarzasz. Pisanie jest jedną z najbardziej efektywnych metod na zapamiętanie pisowni nowego słowa. Nie znam języka, w którym ortografia nie stanowiłaby żadnego problemu, a kilka języków znam…

Kiedy ta metoda nie sprawdza się przy nauce nowych słów i form gramatycznych?

Zacznę od przypomnienia przeciwieństwa z części, kiedy ta metoda przynosi największe efekty. Odradzałabym Ci metodę na zdania, jeśli masz dużo nowych słów (dla mnie dużo to więcej niż 12-15) i dopiero zaczynasz się ich uczyć, np. w nowym rozdziale książki czy jesteś od razu po lekcji. Zacznij wtedy od wspomnianych fiszek, przepisywania do zeszytu, nauki z apką lub uzupełnianek w przypadku form gramatycznych. Dopiero na kolejnym etapie dodaj metodę na zdania.

Znacznie mniej efektywna będzie ta metoda, jeśli masz słowa wymagające szerszego kontekstu, tj. szerszego niż jedno zdanie. Dla przykładu w koreańskim mamy 2 słowa na dziękuję, w gruzińskim 2 słowa na przepraszam i stosujemy je w zależności od sytuacji. Dla takich słów bardziej sprawdzi się pisanie dialogów, odgrywanie scenek, czy pisanie wypracowań.

Nie rzucałabym się również na naukę nowych słów poprzez pisanie zdań, jeśli dopiero zaczynasz swoją przygodę z językiem (pierwszy raz lub po dłuższej przerwie). Odczekałabym 2-3 lekcje, aż Twoja wiedza językowa będzie większa, a część słów i form lepiej zapamiętasz. Przecież nie stosujemy tej metody, jeśli całe zdanie jest dla nas kompletnie nowe, prawda? Zamiast metody na zdania możesz robić tłumaczenia lub inne ćwiczenia wspomniane wcześniej.

To jak, piszemy zdania?

Jak Ci się podoba taka metoda nauki nowych słów i form gramatycznych? A może używasz zdań w inny sposób? Opowiedz nam w komentarzu lub napisz do mnie.

Jeśli zastanawiasz się, jak efektywnie zastosować inne metody, które wymieniałam jako alternatywne, o części możesz już przeczytać (zeszyt, fiszki, językowe półprodukty, nauka z apką), a o reszcie stopniowo będę opowiadać.

Możesz też sprawdzać, która metoda przynosi Ci efekty i planować ich wprowadzanie w tygodniowym study plannerze. Wersję do druku możesz pobrać po zapisie na newsletter.

2 komentarze

  1. Andrzej
    2019-02-12 at 19:04 ·

    Cieszę się, że strona znowu ożyła.
    Bardzo podoba mi się jej estetyka i liczę na kolejne informacje, liczę także na wznowienie kursu języków Kaukazu!

  2. Asia Dziuba-Wiśniewska
    2019-02-13 at 21:56 ·

    Dziękuję bardzo! Ożyła i mam nadzieję, że się tak utrzyma 🙂

Leave a reply

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *